AYOP: circulariteit bij offshore energy
‘AYOP, het offshore energy netwerk van de Noordzee’, is een sterke partner in de energietransitie. Er zijn ruim 125 bedrijven aangesloten bij deze samenbundeling van krachten van de havens van Amsterdam, IJmuiden en Den Helder. Het AYOP-netwerk zet sterk in op realisering van de Energiehaven IJmond aan de monding van het Noordzeekanaalgebied. Essentieel met het oog op nieuwe windparken én ontmanteling van oude windmolens.
,,Er moet nog een enorme uitbreiding aan windenergie tot stand komen om de klimaatdoelstellingen te halen. Extra kade-infrastructuur is essentieel in het vergroten van de energieonafhankelijkheid en verduurzaming van Nederland,” onderstreept AYOP-voorzitter Peter van de Meerakker.
Energiehaven IJmond
De Energiehaven IJmond is een initiatief van Port of Amsterdam, Zeehaven IJmuiden N.V., de provincie Noord-Holland en de gemeente Velsen. Op het nieuwe complex, op de plek van de huidige Averijhaven, moet 15 hectare haventerrein komen met 600 meter kade voor installatie en onderhoud van windparken voor de Hollandse kust op de Noordzee. Daarnaast is het ook belangrijk voor decommissioning van oude olie- en gasplatformen én voor refurbishing van windmolens die het einde van hun levensduur hebben bereikt.
Onmisbare schakel
De windparken Hollandse Kust Zuid en Hollandse Kust Noord zijn inmiddels al operationeel, terwijl windpark Hollandse Kust West momenteel wordt aangelegd. De planning is om het nieuwe windpark eind van het jaar in gebruik te nemen. ,,De Energiehaven IJmond is in het proces van verduurzaming een onmisbare schakel,”vervolgt Van de Meerakker, die op 1 september 2025 is opgevolgd door Tjeerd van der Voorn als algemeen directeur van Zeehaven IJmuiden N.V. De dynamische haven aan de monding van het Noordzeekanaal is in de afgelopen tien jaar uitgegroeid tot epicentrum voor offshore windenergie op de Noordzee.
Circulariteit
De Energiehaven IJmond is dus van groot belang met het oog op nieuwe windparken én in het kader van ontmanteling van oude windmolens. Voor AYOP is circulariteit in windenergie namelijk eveneens een belangrijke factor. Hoe krijgt hergebruik van materialen gestalte bij de bouw van windparken en wat komt er straks allemaal kijken bij de grootschalige ontmanteling van windturbines? Het verschaft ook werk voor diverse bedrijven die aangesloten zijn bij AYOP.
Bridge of Europe
AYOP is in dit kader nauw betrokken bij het initiatief Bridge of Europe. Het doel is om in het Noordzeekanaalgebied een centrale circulaire hub te creëren waar onshore en offshore windturbines worden ontmanteld en volgens de R-Ladder worden verwerkt. Afhankelijk van de staat bij ontmanteling kan de turbine worden gereviseerd en opnieuw in de markt worden gezet of worden gedemonteerd tot losse onderdelen die weer verkocht worden. Als er geen andere opties zijn, worden de kritieke materialen uit de turbine gehaald en weer terug in de keten gebracht.
Schaalvoordelen
Een centrale hub biedt schaalvoordelen met lagere ontmantelingskosten, minder CO₂-uitstoot en meer leveringszekerheid in de keten. Bovendien zorgt het voor het behoud van kritieke grondstoffen binnen Nederland en Europa. Het initiatief, dat nog in de onderzoeksfase is, sluit aan bij de Roadmap to Circular Wind van het Ministerie van Klimaat en Groene Groei en bij Europese ambities rond Critical Raw Materials (CRM).
Voorzitter Peter van de Meerakker van ‘AYOP, het offshore energy netwerk van de Noordzee’.
